Бахши одоби исломӣ
Ҷ: 1. Бузургдошти Аллоҳ Субҳонаҳу ва Таъоло. Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Мушрикон Аллоҳро чунон ки сазовори Ӯст, арҷ наниҳоданд, ҳол он ки дар рӯзи қиёмат замин яксара дар қабзаи Ӯст ва осмонҳо ба дасти Вай дарҳампечида хоҳад шуд. Поку муназзаҳ аст Аллоҳ Таъоло ва аз он чи бо вай шарик месозанд, бартар аст.) (Сураи Зумар, ояти 67)
2. Танҳо ва бешарик ибодат кардани Ӯ. Аллоҳ Субҳонаҳу ва Таъоло мефармояд: "Ва эшон фармон наёфтанд, ҷуз ин ки Аллоҳро бипарастанд, дар ҳоле ки дини худро барои ӯ холис гардонанд [ва аз ширку бутпарастӣ] ба тавҳид рӯ оваранд;" (Сураи Байина, ояти 5)
3. Итоат кардан аз Ӯ. Аллоҳ Таъоло мефармояд: "Эй муъминон, ба Аллоҳ Таъоло ва паёмбар итоат кунед." (Сураи Муҳаммад, ояти 33)
4. Тарки гуноҳ. Аллоҳ Субҳонаҳу ва Таъоло мефармояд: (Ва ҳар ки аз Аллоҳ Таъоло ва паёмбараш нофармонӣ намояд ва аз ҳудуди Ӯ таҷовуз кунад, вайро дар оташе ворид мекунад, ки ҷовидона дар он хоҳад монд ва барояш азоби хоркунанда [дар пеш] аст) (Сураи Нисо, ояти 14)
5. Шукру ситоиши Аллоҳ Таъоло бар фазлу неъматҳои бешумораш. Аллоҳ Таъоло мефармояд: (... ва агар фақат Ӯро мепарастед, бар неъмати илоҳӣ шукр гузоред.) (Сураи Наҳл, ояти 114).
6 Сабр дар баробари он чи Ӯ муқаддар кардааст. Аллоҳ Субҳонаҳу ва Таъоло мефармояд: "Сабрро пеша созед, ҳамоно Аллоҳ бо сабркунандагон аст." (Сураи Анфол, ояти 46).
1. Иқтидо ва пайравӣ кардан аз ӯ. Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Бе тардид, дар [ рафтор ва гуфтори] Расулуллоҳ, барои шумо сармашқи некуе аст; барои ҳар ки ба Аллоҳ Таъоло ва рӯзи охират умед дорад ва Аллоҳро бисёр ёд мекунад.) (Сураи Аҳзоб, ояти 21).
2. Итоат аз ӯ.
3. Тарки сарпечӣ аз амри ӯ. Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Ҳар ки аз паёмбар итоат кунад, дар хақиқат, аз Аллоҳ Таъоло итоат кардааст ва ҳар ки рӯйгардон шавад, [аз ӯ андуҳгин мабош, эй паёмбар, зеро Мо ҳаргиз] туро бар онон нигаҳбон [-у муроқиб] нафиристодаем.) (Сураи Нисо, ояти 80).
4. Тасдиқ ва бовар кардани ӯ дар он чи хабар додааст. Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Ва аз рӯйи ҳавои нафс сухан намегӯяд 3 [Ин Қуръон] Ваҳй [-и илоҳӣ] аст, ки [ба ӯ] илқо мешавад. Ин [Қуръон] ҷуз панд барои ҷаҳониён [инсон ва ҷин] нест 4) (Сураи Наҷм, ояти 3-4)
5. Адами бидъатовари бо афзудан бар суннати ӯ. Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) мефармояд: "Ҳар ки ба ин кори мо (шариати исломӣ) чизи наве дохил кунад, ки аз он нест, он амр мардуд аст." Муттафақун алайҳи.
6. Ӯро бештар аз худ ва ҳама мардум дӯст доштан. Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Ҳеҷ касе аз шумо имон намеоварад, то ин ки ман барои ӯ аз падар, фарзанд ва тамоми мардум маҳбубтар бошам." Муттафақун алайҳи.
7. Бузургдошти ӯ ва ёриву пуштибонӣ аз суннати ӯ. Аллоҳ Субҳонаҳу ва Таъоло мефармояд: (То [шумо мардум] ба Аллоҳ Таъоло ва Паёмбараш имон биёваред ва [дини] Ӯро ёрӣ кунед ва бузургаш доред.) (Сураи Фатҳ, ояти 9).
Ҷ: 1. Итоат аз падару модар дар ғайр аз гуноҳ.
2. Хидмати падару модар.
3. Ёрӣ ба падару модар .
4. Бароварда сохтани эҳтиёҷоти падару модар.
5. Дуо кардан ба падару модар.
6. Дар муомила бо онҳо хушгуфтор ва хушмуомила будан, "уфф" нагуфтан ба онон, яъне камтарин сухани ношоиста.
7. Табассум ва лабханд задан дар рӯ ба рӯи падару модар ва туршрӯй накардан.
8. Садоямро аз садои падару модар боло намебарам ва ба онҳо гӯш медиҳам ва сухани онҳоро қатъ намекунам ва бо номҳояшон онҳоро садо намекунам, балки "падарам ва модарам" гуфта садояшон мекунам.
9. Агар падару модарам дар утоқ бошанд, пеш аз даромадан ба наздашон иҷозат мепурсам.
10. Бӯсидани даст ва сари волидайн.
Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Ва Парвардигорат чунин фармон додааст, ки: «Ҷуз Ӯро напарастед ва ба падару модар некӣ кунед. Ҳар гоҳ яке аз он ду ё ҳар дуи онҳо дар канори ту ба синни пирӣ расиданд, [ҳатто] ба онҳо уфф магӯ ва бар сарашон фарёд назан ва бо онон ба некӣ [ва меҳрубонӣ] сухан бигӯ 23 Ва аз рӯйи меҳрубонӣ боли фурӯтанӣ ва тавозуатро барояшон фуруд ор ва бигӯ: «Парвардигоро, ҳамон гуна ки [бар ман раҳмат оварданд ва] дар кӯдакӣ парваришам доданд, [Ту низ] ба онон раҳмат овар» 24) (Сураи Исро оятҳои 23-24).
- Ва дар ҳадис омадааст, ки марде назди Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) омад ва аз ӯ барои ҷиҳод рафтан иҷозат пурсид, Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Оё падару модар дорӣ?" Гуфт: бале, Фармуданд: "Пас барои онҳо ҷиҳод кун" (яъне, хидмати онҳоро ба ҷо биёр). Ривояти Тирмизӣ.
Ҷ: 1. Дидори хешовандон, хусусан бародар, хоҳар, амак, амма, тағоӣ хола ва дигар хешовандон.
2. Некӣ кардан ба онон бо гуфтор ва кирдор ва ёрӣ расондан ба онон.
3. Аз ҷумла, бо онҳо тамос гирифтан ва аз аҳволашон пурсидан.
- Аллоҳ Таъоло мефармояд: ([Эй мунофиқон] Оё [ҷуз ин] интизор доред, ки агар [аз Қуръону суннати паёмбараш] рӯй бигардонед, дар замин табоҳӣ кунед ва аз хешовандонатон бибуред?) (Сураи Муҳаммад, ояти 22).
- Ва дар ҳадис омадааст: "Касе, ки риштаи хешовандиро қатъ мекунад вориди биҳишт намешавад". Ривояти Муслим.
Ҷ: Некукоронро дӯст медорам ва бо онон дӯстӣ мекунам.
2. Аз бадон ва дӯстӣ бо онон дурӣ меҷӯям. Дар ҳадис омадааст: "Ба ҷуз муъмин бо касе дӯстӣ макун ва таоматро танҳо шахси солеҳ бихӯрад." Ривояти Тирмизӣ ва Абудовуд.
3. Бо бародаронам даст дода салом мекунам. Дар ҳадис омада аст, ки: "Ҳеҷ ду мусалмоне нест, ки бо якдигар дидор кунанд ва бо ҳам дастфишорӣ кунанд, магар ин ки пеш аз ҷудо шуданашон Худованд гуноҳонашонро мебахшад." Ривояти Абудовуд ва Тирмизӣ.
4. Агар бемор шуданд ба аёдаташон меравам ва барояшон дуо мекунам, ки шифо ёбанд.
5. Ба атса зананда "Аллоҳ раҳмату мағфиратат кунад" мегӯям.
6. Агар ба зиёраташ даъватам кард, даъваташро мепазирам. Дар ҳадис омадааст, ки: "Ҳаққи мусалмон бар мусалмон панҷ аст: посухи салом, аёдати бемор, иштирок дар ҷаноза, иҷобати даъват ва посух бар касе, ки атса мезанад." Муттафақун алайҳи.
7. Ӯро насиҳат мекунам. Дар ҳадис омадааст, ки: "Ҳар кас бародарашро ба коре тавсия диҳад, дар ҳоле бидонад, ки дурусташ чизи дигаре аст, ба ӯ хиёнат кардааст." Ривояти Абудовуд.
8. Агар болояш зулм шавад кумакаш мекунам ва аз зулм кардан боз медорамаш. Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) мефармояд: "Бародаратро хоҳ золим бошад ё мазлум, нусрат ва ёрӣ бидеҳ." Марде гуфт: Эй Паёмбари Аллоҳ, агар мазлум бошад ӯро ёрӣ медиҳам, аммо агар золим бошад, чӣ гуна ӯро ёрӣ диҳам? Фармуданд: "Ӯро аз зулм боз дор - ё боз медорӣ - ва ин ёрӣ додани ӯст." Ривояти Бухорӣ.
9. Ҳар чизе барои худ дӯст дорам, барои бародари мусалмонам ҳам дӯст медорам. Дар ҳадис аз Анас (разияллоҳу анҳу) аз Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) омадааст, ки: "Ҳар кадоми шумо то он чиро, ки барои худ дӯст медорад, барои бародар (-и мусулмонаш) низ дӯст надорад, ҳанӯз имон наовардааст." Муттафақун алайҳи.
10. Агар ба кумакам ниёз дошта бошад, ӯро кумак мекунам. Дар ҳадис омадааст, ки: "Аллоҳ бандаро ёрӣ медиҳад, модоме ки банда дар ҳоли ёрии бародараш бошад." Ривояти Муслим.
11. На бо сухан ва на бо рафторам ба ӯ зиён намерасонам. Дар ҳадис омадааст: "Мусалмон касе аст, ки мусалмонон аз забон ва дасташ дар амон бошанд." Муттафақун алайҳи.
12. Сирри ӯро нигоҳ медорам. Дар ҳадис омадааст, ки: "Агар мард сухане гӯяд ва ин тарафу он тараф нигоҳ кунад, пас суханаш амонат аст." Ривояти Тирмизӣ ва Абудовуд.
13. Ӯро дашном намедиҳам, ғайбат намекунам, таҳқир намекунам, ҳасад намебарам, айбҳояшро ҷустуҷӯ намекунам ва фиребаш намедиҳам.
Дар ҳадис омадааст, ки: "Мусалмон бародари мусалмон аст, ба ӯ ситам намекунад, таҳқир намекунад, паст намезанад, ҳамин бадӣ барои инсон басанда аст, ки бародари мусалмонашро кӯчак шуморад." Ривояти Бухорӣ ва Муслим.
Ҷ: 1. Бо ҳамсояҳоям дар гуфтору кирдорам некӣ мекунам ва агар ба кумак ниёз пайдо карданд, кумак мекунам.
2. Ба муносибатҳои хурсандӣ, монанди тӯй, ид онҳоро табрик мегӯям.
3. Агар бемор бошанд ба аёдаташон меравам ва агар мусибате ба онҳо бирасад, таъзияташон мегӯям.
4. Ба қадри имкон ҳар таоме омода кардам барояшон пешкаш мекунам.
5. Бо сухан ё рафторам ба онҳо зиён намерасонам.
6. Бо садои баланд ба онҳо халал намерасонам ва аз паси онҳо ҷосусӣ намекунам ва бар онҳо сабр мекунам.
- Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Ва Аллоҳро бипарастед ва чизеро бо Ӯ шарик нагардонед ва ба падару модар некӣ кунед ва [низ] ба хешовандону ятимон ва тиҳидастону ҳамсояи хешованд ва ҳамсояи ғайри хешованд ва ҳамнишину [мусофири] дар роҳмонда ва [канизону] бардагоне, ки молики онҳо ҳастед [некӣ кунед ва бидонед, ки] яқинан, Аллоҳ Таъоло касеро, ки мутакаббир ва фахрфурӯш бошад, дӯст намедорад.) (Сураи Нисо, ояти 36).
- Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Эй Абузар, агар шӯрбо пухтӣ обашро зиёдтар андоз ва ба ҳамсоягонат бидеҳ." Ривояти Муслим.
- Дар ҳадис аз Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) омадааст: "Ҳар ки ба Аллоҳ ва рӯзи қиёмат имон дорад, ба ҳамсояаш озор нарасонад." Муттафақун алайҳи.
Ҷ: 1. Агар касе манро ба меҳмонӣ даъват кард, даъваташро мепазирам.
2. Агар ба аёдати касе рафтани шавам иҷозат ва вақти муносибро аз ӯ мепурсам.
3. Пеш аз ворид шудан иҷозат мепурсам.
4. Дар рафтан ба наздаш таъхир намекунам.
5. Чашмони худро аз аҳли хонавода поин нигоҳ медорам.
6. Меҳмонро бо хушҳолӣ истиқбол мегирам ва ӯро бо чеҳраи кушода ва беҳтарин суханони хушомадӣ пешвоз мегирам.
7. Меҳмонро дар беҳтарин ҷой мешинонам.
8. Ӯро бо хӯрданӣ ва нӯшиданӣ меҳмоннавозӣ ва эҳтиром мекунам.
- Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Эй касоне, ки имон овардаед, ба хонаҳое ҷуз хонаҳои худ ворид нашавед, магар ин ки иҷозат бигиред ва бар аҳли он [хона] салом кунед. Ин [кор] барои шумо беҳтар аст, бошад, ки панд гиред.) (Сураи Нур, ояти 27).
- Ва дар ҳадис омадааст, ки: "Ҳамоно Аллоҳ иҷозат хостанро барои (ҳифзи) нигоҳ қарор додааст." Муттафақун алайҳи.
- Ва фармудаи Паёмбар (Алайҳи-с-салоту ва-с-салом) аст, ки: "Ҳар ки ба Худо ва рӯзи қиёмат имон дорад, меҳмонашро гиромӣ дорад." Муттафақун алайҳи.
Ҷ: 1. Ҳангоме дардеро эҳсос мекунам, дасти ростамро ба ҷои дард мегузорам ва се бор мегӯям: " Бисмиллоҳ (Ба номи Аллоҳ)" сипас ҳафт маротиба ин дуоро мехонам: "Аъузу биъиззатиллоҳи ва қудратиҳи мин шарри мо аҷиду ва уҳозиру (Паноҳ мебарам ба иззат ва қудрати Худо аз шарри он чизе, ки ёфтаам ва метарсам)".
2. Ба тақдири илоҳӣ розӣ мешавам ва сабр мекунам. Дар ҳадис аз Умми Ъало омадааст, ки гуфт: Ҳангоме ки бемор будам Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) ба аёдатам омад ва фармуд: "Мужда бод бароят эй Умми Ъало, зеро бемории мусалмон гуноҳонашро аз байн мебарад, чунон ки оташ чиркиниҳои тилло ва нуқраро аз байн мебарад." Ривояти Абудовуд.
3. Ба аёдати бародари беморам мешитобам ва барояш дуо мекунам ва дар наздаш муддати зиёд намешинам.
4. Ӯро дуо мехонам, бидуни он ки аз ман бихоҳад.
5. Ӯро ба сабру дуо, намозу таҳорат дар ҳадди тавонаш тавсия медиҳам.
6. Дуо барои бемор: "Асъалуллоҳ ал-ъазим раббал-ъаршил-ъазим ан яшфияка" (Аз Аллоҳи бузург, Парвардигори арши бузург мехоҳам, ки туро шифо диҳад) ҳафт бор.
Ҷ: Ихлоси ният ба Аллоҳ Таъоло. Дар ҳадис омадааст: "Ҳар ки ба хотири он илм омӯзад, ки то дар баробари олимон худнамоӣ кунад ё бо аблаҳон рақобат кунад ва ё таваҷҷуҳи мардумро ба худ ҷалб намояд, Аллоҳ ӯро ба ҷаҳаннам мефиристад." Ривояти Ибни Моҷаҳ.
2. Бо илме, ки омухтаам амал мекунам. Дар ҳадис омадааст: " Пойҳои банда дар рӯзи қиёмат аз ҷой таккон намехӯранд, то ин ки аз чаҳор чиз пурсида шавад: (аз ҷумлаи онҳо).. аз илмаш пурсида мешавад, ки бо он чӣ кардааст." Ривояти Тирмизӣ ва Доримӣ.
3. Муаллимро дар ҳузур ва ғиёбаш эҳтиром мекунам.
4. Дар наздаш боадабона мешинам.
5. Бо диққат ӯро гӯш мекунам ва суханашро қатъ намекунам.
6. Ҳангоми савол додан боадабона савол медиҳам.
7. Ӯро бо номаш садо намекунам.
- Дар ҳадис омадааст, ки: "Ҳамоно аз ҷумлаи бузургдошти Аллоҳ, эҳтироми мӯйсафед ва ҳофизи Қуръон аст." Ривояти Абудовуд.
Ҷ: 1. Бар аҳли ҷамъомад салом медиҳам.
2. Ҳар ҷое, ки бароям фароҳам бошад, менишинам ва ҳеҷ касро аз ҷояш намехезонам ва дар байни ду нафар бе иҷозат наменишинам.
3. Барои нишастан ба дигарон ҷой медиҳам.
4. Ба суҳбати ҷамъомад халал намерасонам.
5. Пеш аз баромаданам аз ҷамъомад иҷозат мепурсам ва салом медиҳам.
- Аз Ибни Умар (разияллоҳу анҳумо) ривоят аст, ки Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Аз ин ки шахсеро аз ҷояш бархезонанд ва шахси дигаре ба ҷояш бинишинад, наҳй карданд, балки барои якдигар ҷойро кушод кунед ва боз кунед." Ривояти Бухорӣ.
- Дар ҳадис омадааст, ки: "Агар яке аз шумо ба ҷамъомаде ворид шуд, салом диҳад ва ҳаргоҳ хост, ки бархезад, боз салом диҳад, зеро (саломи) аввал сазовортар аз (саломи) охир нест." Ривояти Тирмизӣ ва Абудовуд.
6. Вақто ки ҷамъомад ба поён мерасад, дуои каффораи маҷлисро мехонам, ки он чунин аст: "Субҳонакаллоҳумма ва биҳамдика, ашҳаду ан ло илоҳа илло Анта, астағфирука ва атубу илайка."
Ҷ: 1. Барвақт хоб мекунам. Ба далели ин ҳадис: "Аз Абубарза (разияллоҳу анҳу) ривоят аст, ки Расули Худо (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) хоби пеш аз хуфтан ва суҳбату гуфтугӯ баъд аз онро зишт мешумурданд." Ривояти Бухорӣ.
2. Бо таҳорат мехобам.
3. Бар болои шикам намехобам.
4. Дасти ростамро зери рухсораи ростам гузошта, бар паҳлуи рост мехобам.
5. Рахтхобамро метаконам.
- Дар ривояте аз Баро ибни Ъозиб ривоят аст, ки гуфт: Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Ҳаргоҳ хости ба рахтхобат биравӣ, чунон ки барои намоз таҳорат мекунӣ, таҳорат бикун, сипас бар паҳлуи рости худ бихоб." Ривояти Бухорӣ.
- Ва аз Абуҳурайра (разияллоҳу анҳу) ривоят аст, ки гуфт: Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) мардеро диданд, ки бар шикам хобидааст, фармуданд: "Ин хобидане аст, ки Аллоҳ онро дӯст надорад." Ривояти Тирмизӣ ва Аҳмад.
- Ва Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Ҳаргоҳ яке аз шумо (барои хобидан) ба бистараш рафт, бистари худро бо даруни ҷомааш такон диҳад, зеро намедонад пас аз ӯ чӣ онҷо будааст." Ривояти Бухорӣ.
6. Зикрҳои хобро мехонам ва Оятулкурсиро ҳамроҳи сураи Ихлос ва муъавизатайн мехонам, сипас мегӯям: "Бисмика Аллоҳумма амуту ва аҳё."
7. Барои намози бомдод аз хоб мехезам.
8. Пас аз бедор шудан мегӯям: "Алҳамду лиллоҳи-л-лазӣ аҳёно баъда мо амотано ва илайҳи-н-нушур."
Ҷ: 1. Бо хӯрдану нӯшиданам ният мекунам, ки барои тоати Аллоҳ Таъоло тавонои ҳосил кунам.
2. Шустани дастон пеш аз тановули таом.
- Дар ҳадис аз Оиша (разияллоҳу анҳо) омадааст, ки Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Ҳаргоҳ хӯрдан ва нӯшидан мехост, дастонашро мешуст, сипас мехурд ва менушид." Ривояти Аҳмад.
3. "Бисмиллоҳ" гуфта, бо дасти рост ва аз назди худам мехӯрам. Аз мобайни табақ ё аз назди дигар кас намехӯрам.
- Ба далели ин ҳадис: "Эй навҷавон, Бисмиллоҳ бигӯ, бо дасти ростат бихӯр ва аз он чи ба ту наздиктар аст, бихӯр." Муттафақун алайҳи.
4. Агар "Бисмиллоҳ" гуфтанро фаромӯш кардам, "Бисмиллоҳи аввалуҳу ва охируҳу" мегӯям.
- Бинобар ҳадиси модари мӯъминон Оиша (разияллоҳу анҳо), ки гуфт: Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Ҳаргоҳ яке аз шумо таом хӯрд, бисмиллоҳ бигӯяд, агар дар аввал фаромӯш кард, дар охир бигӯяд: Бисмиллоҳи фӣ аввалиҳи ва охириҳи." Яъне, ба номи Аллоҳ дар аввал ва охираш. Ривояти Тирмизӣ ва Аҳмад.
5. Аз ғизое, ки дорам, қаноатмандам ва аз таоме айб намегирам. Агар писандам омад мехӯрам ва агар писандам набошад, тарк мекунам.
- Бинобар ҳадиси Абуҳурайра (разияллоҳу анҳу), ки гуфт: "Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) ҳеҷгоҳ таомеро айб нагирифт, агар писандаш меомад, мехӯрд, ва гар на, намехӯрд." Муттафақун алайҳи.
6. Чанд луқмае мехӯрам ва пурхӯрӣ намекунам.
- Дар ҳадис омадааст, ки: "Одамӣ зарферо бадтар аз шикамаш пур накардааст, бар инсон чанд луқмае, ки нерӯяшро нигоҳ дорад кофӣ аст ва агар нафсаш бар ӯ ғолиб шуд, пас як севум барои таом ва як севум барои об ва як севум нафаскашӣ бошад." Ривояти Тирмизӣ ва Ибни Моҷаҳ.
7. Дар таом ё об пуф намекунам, мегузорам, ки худаш сард шавад.
- Дар ҳадис омадааст: "Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам аз пуф кардан дар ғизо ва нӯшиданӣ наҳй кардааст." Ривояти Аҳмад ва Ибни Моҷаҳ.
8. Ҳамроҳ бо дигарон таъом мехӯрам, бо оила ё меҳмон.
- Марде ба Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) гуфт: Мо мехӯрем, вале сер намекунем. Фармуданд: "Шояд аз ҳам ҷудо таом мехӯред? Дар гирди таъом ҷамъ шавед ва номи Аллоҳро зикр кунед, то ин ки барои шумо дар он баракат дода шавад." Ривояти Абудовуд ва Ибни Моҷаҳ.
9. Пеш аз дигарон, ки аз ман бузургтаранд ба хӯрдан шурӯъ намекунам.
10. Ҳангоми нӯшидан "Бисмиллоҳ" мегӯям ва нишаста, дар се дафъа менӯшам ва дар дохили зарф нафас намекашам.
- Дар ҳадис омадааст: "Ҳаргоҳ яке аз шумо бинӯшад, дар зарф нафас накашад." Муттафақун алайҳи.
- Ва дар ҳадиси Анас (разияллоҳу анҳу) омадааст, ки: "Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) аз истода нӯшидан наҳй кардааст." Ривояти Муслим.
- Ва дар ҳадиси дигар омадааст, ки: "Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) бо се нафас менӯшиданд." Ривояти Муслим.
11. Ҳангоме ки хӯрдану нӯшиданро ба охир расондам, Аллоҳро шукр (Алҳамду лиллоҳ) мегӯям.
- Дар ҳадис омадааст: "Худованд аз бандае, ки чун таъом хӯрд Худоро ҳамд гӯяд, ё об нӯшад Худоро ҳамд (Алҳамду лиллоҳ) гӯяд, розӣ мешавад." Ривояти Муслим.
Ҷ: 1. Пӯшидани либосамро бо дасти ростам оғоз мекунам ва Аллоҳро барои он шукр мегӯям.
- Аз Абуҳурайра (разияллоҳу анҳу) ривоят аст, ки гуфт: Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Ҳаргоҳ либос пӯшидед ва вузӯ гирифтед, аз рост оғоз кунед." Ривояти Абудовуд ва Аҳмад.
2. Либосамро аз буҷулакҳои пойҳоям дароз намекунам.
- Дар ҳадис омадааст: "Он (миқдор) аз либос, ки аз каъбайн поёнтар бошад, дар оташ аст." Ривояти Бухорӣ. Каъбайн, ду устухони барҷаста дар ду тарафи пойҳо аст.
3. Писарҳо либоси духтарӣ ва духтарҳо либоси писарона намепӯшанд.
- Дар ҳадис омадааст: "Расули Аллоҳ (Саллалоҳу алйҳи ва саллам) мардеро, ки либоси занона мепӯшад ва занеро, ки либоси мардона мепӯшад, лаънат кардаанд." Ривояти Абудовуд ва Аҳмад.
4. Ба либоси кофирону бадахлоқон тақлид накардан.
- Бинобар ин ҳадис: "Ҳар ки худро ба қавме монанд созад аз онҳо аст." Ривояти Абудовуд.
5. Ҳангоми баровардани либосҳо "Бисмиллоҳ" гуфтан.
- Дар ҳадис омадааст: "Парда миёни одамизод ва ҷинҳо ин аст, ки ҳангоме либоси худро дармеоварад, "Бисмиллоҳ" мегӯяд." Ривояти Табаронӣ ва Ибни Абишайба.
6. Бо пои рост пӯшидани кафшҳо ва ҳангоми кашидан аввал пои чапро баровардан.
- Бинобар ҳадиси модари муъминон Оиша (разияллоҳу анҳо), ки гуфт: " Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) дӯст медошт, ки дар пӯшидани кафш, шона кардан, вузӯ гирифтан ва дар ҳама корҳояш аз рост оғоз кунад." Ривояти Бухорӣ.
Ҷ: 1. Дар роҳ рафтанам муътадил ва мутавозеъ мебошам. Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Ва дар замин бо такаббур роҳ нарав. Ту ҳаргиз наметавонӣ [бо роҳ рафтани ғуруромезат] заминро бишкофӣ ва дар баландӣ [ва гарданфарозӣ низ] ба кӯҳҳо намерасӣ.) (Сураи Исро, ояти 37).
2. Касе аз рӯ ба рӯям барояд барояш салом медиҳам.
- Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) пурсида шуд, ки кадом (амал дар) Ислом беҳтар аст? Фармуданд: " Таъом бидиҳӣ ва ба касоне, ки бишиносӣ ё нашиносӣ салом диҳӣ." Муттафақун алайҳи.
3. Нигоҳамро ҳифз мекунам ва ба касе зарар намерасонам.
4. Ба кори нек амр мекунам ва аз кори бад боз медорам. Дар ҳадис аз Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) омадааст, ки фармуданд: "Ҳаққи роҳро бидиҳед" Гуфтанд: Ҳаққи роҳ чист? Фармуданд: "Ҳифзи нигоҳ, дурӣ аз зарар расондан, посух додани салом, амри ба маъруф ва наҳй аз мункар аст." Муттафақун алайҳи.
5. Зарарро аз роҳ дур мекунам.
-Дар ҳадис омадааст: "Ва аз роҳ дур кардани зарар садақа аст." Муттафақун алайҳи.
Ҷ: 1. Бо пои чапам мебароям ва мегӯям: "Бисмиллоҳи таваккалту ъалаллоҳ, ло ҳавла ва ло қуввата илло биллоҳ, Аллоҳумма иннӣ аъузу бика ан азилла ав узалла, ав азилла ав узалла, ав азлима ав узлама, ав аҷҳала ав юҷҳала ъалайя."
2. Бо пои рост вориди хона мешавам ва мегӯям: "Бисмиллоҳи валаҷно ва бисмиллоҳи хараҷно ва ъало раббино таваккално"
3. Аввал мисвок мекунам, сипас бо аҳли хонавода салом мекунам.
- Дар ҳадис омадааст: "Ҳангоме ки вориди хона мешуд аз мисвок шуруъ мекард." Ривояти Ибни Моҷаҳ.
Ҷ: 1. Бо пойи чапам вориди дастшӯйи мешавам.
2. Пеш аз ворид шуданам мегӯям: "Бисмиллоҳ, Аллоҳумма иннӣ аъузу бика минал-хубси вал-хабоис."
3. Чизеро, ки дар он зикри Аллоҳ аст, дастшӯйӣ намедарорам.
- Аз Анас (разияллоҳу анҳу) ривоят аст, ки гуфт: "Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) ҳаргоҳ вориди хало (қазои ҳоҷат) мешуданд, ангуштаринашонро (ки дар он номи Аллоҳ буд) берун меоварданд." Ривояти Абудовуд ва Ибни Моҷаҳ.
4. Дар вақти қазои ҳоҷат худро аз чашми мардум мепӯшонам.
- Дар ҳадис омадааст: "Бештарин чизе, ки Расули Аллоҳ (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) дӯст доштанд ҳангоми қазои ҳоҷат худро махфӣ кунанд, тепаҳо ва анбуҳи нахлҳо (дарахт) буд." Ривояти Муслим.
5. Дар ҷои қазои ҳоҷат гап намезанам.
6. Дар ҳолати қазои ҳоҷат (пешоб ё ҳоҷат) рӯй ба қибла ва пушт ба қибла намегардонам.
- Бинобар сухани Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам), ки фармуданд: "Ҳангоми ҳоҷат ва пешоб кардан рӯй ба сӯи қибла накунед, балки ба тарафи шарқ ё ғарб рӯй бигардонед." Муттафақун алайҳи.
7. Барои шустани наҷосат дасти чапамро ба кор мебарам ва аз дасти рост истифода намекунам.
- Ба далели ин ҳадис, ки: "Моро наҳй карданд ..., аз ин ки бо дасти рост истинҷо кунем." Ривояти Муслим.
8. Дар роҳ ва сояи мардум қазои ҳоҷат намекунам.
- Ба далели ҳадиси Абуҳурайра (разияллоҳу анҳу) аз Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам), ки фармуданд: "Аз ду коре, ки сабаби лаънати мардум ба инсон мешавад, эҳтиёт кунед" Гуфтанд: он ду кор чист эй Расули Аллоҳ? Фармуданд: "Он ки дар роҳи мардум ё дар сояи онҳо қазои ҳоҷат мекунад." Ривояти Муслим.
9. Баъд аз қазои ҳоҷат дастонамро мешӯям. Дар ҳадиси Ҷарир (разияллоҳу анҳу) омадааст, ки гуфт: Ҳамроҳи Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) будам, пас ба хало рафт ва қазои ҳоҷат кард ва сипас гуфт: "Эй Ҷарир, бароям об биёр" пас барояш об овардам ва бо он истинҷо кард ва сипас дасташро ба замин молид. Ривояти Насоӣ.
10. Бо пои ростам мебароям ва мегӯям: "Ғуфронака".
Ҷ: 1. Бо пои ростам ба масҷид медароям ва мегӯям: "Бисмиллоҳ, Аллоҳумма ифтаҳ лӣ абвоба раҳматика".
2. Нанишаста, аввал ду ракаъат намоз (таҳияи масҷид) бихонам.
- Дар ҳадис омадааст: "Ҳаргоҳ яке аз шумо ба масҷид даромад, то ду ракаат намоз нагузорад, нанишинад." Муттафақун алайҳи.
3. Аз пеши намозгузорон намегузарам. Дар масҷид гумшударо эълон намекунам ва хариду фурӯш намекунам. Паёмбар (Алайҳи-с-салоту ва-с-салом) фармуданд: "Шахсе, ки аз пеши намозгузор мегузарад, агар медонист (чӣ гуноҳе) бар ӯст, чиҳил (сол) мунтазир меистод, барояш беҳтар аз он буд, ки аз пеши намозгузор бигзарад." Муттафақун алайҳи.
- Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Ҳар касе шунавад, ки марде дар масҷид чизи гумшударо эълон мекунад, бигӯяд: "Аллоҳ онро ба ту бознагардонад", зеро масҷидҳо ба ин мақсад сохта нашудаанд." Ривояти Муслим.
- Дар ҳадис омадааст: "Агар дар масҷид касеро бинед, ки хариду фурӯш мекунад, бигӯед: "Худованд савдои шуморо судманд нагардонад." Ривояти Тирмизӣ ва Доримӣ.
4. Ба назофати масҷид аҳамият медиҳам.
- Дар ҳадис аз модари муъминон Оиша (разияллоҳу анҳо) ривоят аст, ки гуфт: "Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) амр намуданд, ки дар маҳаллаҳо масҷидҳо бино шавад ва онҳоро покиза ва хушбӯй кунанд." Ривояти Тирмизӣ ва Абудовуд ва Аҳмад.
5. Аз масҷид бо пои чапам берун меоям ва мегӯям: "Аллоҳумма иннӣ асъалука мин фазлика".
Ҷ: 1. Дар ҳоли бо мусалмоне рӯ ба рӯ шудан нахуст ба ӯ салом медиҳам, ин гуна: "Ассалому алайкум ва раҳматуллоҳи ва баракотуҳу". Дар аввал сухане ба ғайр аз салом намегӯям ва танҳо бо дастам -бидуни салом гуфтан- ишора намекунам.
2. Ба шахсе, ки салом медиҳам, табассум мекунам. Дар ҳадис омадааст: "Ҳеҷ кори хайреро кӯчак машумор, ҳатто агар бо бародарат бо чеҳраи кушода рӯ ба рӯ шавӣ." Ривояти Муслим.
3. Ва бо дасти рост бо ӯ мусофаҳа мекунам.
4. Агар касе бароям хушомад гуфт, бо салом ва хушомади беҳтар ба ӯ посух мегӯям, ё ҳадди ақал монанди худаш салом мегӯям.
- Ба далели ин сухани Аллоҳ Таъоло, ки мефармояд: ([Эй муъминон] Ҳар гоҳ бо дуруди самимона ба шумо салом гӯянд, шумо посухи беҳтар ва ё ҳамонанди он бигӯед, [чаро ки] бе тардид, Аллоҳ Таъоло ҳамвора бар ҳар чизе ҳисобгар аст.) (Сураи Нисо, ояти 86).
5. Агар бо кофир рӯ ба рӯ шудам, аввал салом намедиҳам, агар бар ман салом гуфт, дар ҷавоб мегӯям: "ва алайкум" (яъне, бар шумо ҳам).
- Ба далели ин ҳадис: "Бо яҳудиён ва насрониён саломро оғоз накунед." Ривояти Муслим.
6. Ва хурд бар бузург, савора бар пиёда, пиёда бар нишаста ва кам бар бисёрӣ салом мегӯянд. Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Савора бар пиёда ва раванда бар нишаста ва кам бар бисёрӣ салом диҳад." Муттафақун алайҳи.
7. Бо зане, ки маҳрам нест, бо даст салом накардан.
- Дар ҳадис аз модари муъминон Оиша (разияллоҳу анҳо) омадааст, ки гуфт: "Ба Аллоҳ савганд, ки дасти Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) ҳеҷгоҳ ба дасти зане (номаҳрам) нарасидааст." Муттафақун алайҳи.
Ҷ: 1. Пеш аз ворид шудан ба ҷое иҷозат мепурсам.
2. Се бор иҷозат мепурсам, на бештар, сипас бармегардам.
Дар ҳадис омадааст: "Ҳаргоҳ яке аз шумо се бор иҷозат хост ва ба ӯ иҷозат дода нашуд, баргардад." Муттафақун алайҳи.
3. Дарро ба нармӣ мезанам ва дар рӯ ба рӯи дар намеистам, балки аз тарафи рост ё чап меистам. Ва "Ассалому алайкум" мегӯям. Дар ҳадис омадааст, ки: "Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) ҳаргоҳ назди дари хонае мерафт, дар рӯ ба рӯи он намеистод, балки дар кунҷи рост ё чап меистод ва "Ассалому алайкум, ассалому алайкум" мегуфт." Ривояти Абудовуд.
4. Бе иҷозат ба ҳуҷраи падару модарам ё дигар ҳуҷраҳо намедароям, махсусан пеш аз бомдод ё ҳангоми хоби нимрӯзӣ ё пас аз намози хуфтан.
- Ба делели ин сухани Аллоҳ Таъоло, ки мефармояд: (Эй касоне, ки имон овардаед, бардагонатон ва касоне аз [кӯдакони] шумо, ки ба синни булуғ нарасидаанд, бояд дар се вақт аз шумо иҷозат [-и вуруд] бигиранд: пеш аз намози субҳ ва нимрӯз – ҳангоме ки либосҳоятонро берун меоваред – ва пас аз намози хуфтан. [Ин] Се [вақт] ҳангоми хилвати шумост. Ба ҷуз ин [cе вақт] бар шумо ва бар онон ҳеҷ гуноҳе нест [ки бидуни иҷозат ворид шаванд, чаро ки] онон перомунатон дар рафту омаданд, [ва] бо якдигар [муошират мекунед]. Аллоҳ Таъоло инчунин оёт [-и худ]-ро бароятон баён мекунад ва Аллоҳ Таъоло донои ҳаким аст) (Сураи Нур, ояти 58).
5. Метавонам бе иҷозат ба ҷойҳои ғайри маскунӣ, монанди бемористон ё фурӯшгоҳ ворид шавам.
Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Бар шумо гуноҳе нест, ки ба хонаҳои ғайримаскунӣ [ва маконҳои умумӣ], ки дар он ҷо [эҳтиёҷ ё] баҳрае доред, ворид шавед ва Аллоҳ Таъоло он чи ошкор месозед ва он чи пинҳон медоред, [ҳамаро] медонад) (Сураи Нур, ояти 29)
Ҷ: 1. Ба ҳайвонот обу ғизо медиҳам.
- Дар ҳадис омадааст, ки: Гуфтанд: Эй Паёмбари Аллоҳ! Оё мо дар некӣ ба ҳайвонот подош мегирем? Фармуданд: "Дар ҳар ҷигари таре, аҷру савоб аст" (яъне, некӣ барои ҳар мавҷуди зинда аҷру савоб дорад). Муттафақун алайҳи.
- Паёмбари Аллоҳ (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) аз назди шутуре гузашт, ки (аз шиддати гуруснагӣ) шикамаш ба пушташ часпида буд, фармуданд: "Дар бораи ин ҳайвонот аз Аллоҳ битарсед." Ривояти Абудовуд.
2. Меҳрубонӣ, шафқат ва маҷбур накардани ҳайвон ба коре, ки тавоноияшро надорад.
- Дар ҳадис омадааст, ки Паёмбар (Алайҳи-с-салоту ва -с-салом) фармуданд: "Соҳиби ин шутур кист? Ин шутур азони кист? Як ҷавоне аз ансор пеш омад ва гуфт: Ин шутур аз ман аст эй Расули Аллоҳ. Фармуданд: Оё дар бораи ин ҳайвоне, ки Аллоҳ ихтиёрашро ба ту додааст, наметарсӣ? Ин ҳайвон назди ман шикоят кард, ки уро гурусна медорӣ ва аз ҳад зиёд кораш мефармӣ." Ривояти Абудовуд ва Аҳмад. Хастааш мекунӣ, яъне беш аз тавонаш кораш мефармоӣ.
3. Ҳайвонотро ба ҳеҷ шакле озору шиканҷа намекунам.
- Дар ҳадис аз Ҷобир (Разияллоҳу анҳу) ривоят аст, ки гуфт: Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) аз назди харе гузашт, ки бар рӯяш доғ зада буданд, фармуданд: "Оё ба шумо нарасидааст, ки ман касеро, ки бар чеҳраи ҳайвон доғ занад ё ба рӯйи ҳайвон бизанадро, лаънат хондаам?" Пас аз ин кор наҳй карданд. Ривояти Муслим ва Абудовуд ва лафзи ҳадис аз ӯст.
Ҷ: 1. Бо варзиш кардан парҳезкор (бо тақво) шуданро ният мекунам, то ин ки барои анҷоми тоати Аллоҳ ва дар роҳи розигии Ӯ боқувват шавам.
2. Вақти намоз бозӣ намекунем.
- Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Пас, вой бар намозгузорон! * Ҳамон касоне, ки аз намозашон ғофиланд) (Сураи Моъун, оятҳои 4-5)
3. Писарон бо духтарон якҷо варзиш намекунанд.
4. Либоси варзишиеро мепӯшам, ки авратамро бипӯшонад.
5. Аз варзишҳои мамнуъ, аз қабили он варзишҳое, ки задан ба рӯй ва кашф кардани авратро дар бар мегирад, парҳез мекунам.
Дар ҳадис омадааст: "Агар яке аз шумо бо бародараш мубориза кард, аз задан бар рӯй бипарҳезад." Ривояти Муслим.
Ҷ: 1. Ростгӯйи дар ҳолати шӯхӣ кардан ва дуруӯғ нагуфтан.
- Дар ҳадис омадааст, ки: "Вой бар ҳоли касе, ки дурӯғ мегӯяд, то мардумро бихандонад, вой бар ӯ, вой бар ӯ." Ривояти Абудовуд, Аҳмад ва Тирмизӣ.
2. Шӯхӣ бояд аз киноя, тамасхур, зарар ва тарсондан холӣ бошад.
- Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Барои мусалмон ҷоиз нест, ки мусалмони дигареро битарсонад." Ривояти Абудовуд ва Аҳмад.
3. Аз ҳад зиёд шӯхӣ накардан.
- Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Бисёр наханд, зеро хандаи бисёр дилро мемиронад." Ривояти Тирмизӣ ва Ибни Моҷаҳ.
Ҷ: 1. Кӯшиши манъ кардани хамёза.
Дар ҳадис омадааст, ки: "Хамёза аз шайтон аст, пас чун яке аз шумо хамёзааш омад, то ҷое, ки метавонад аз он пешгири кунад." Муттафақун алайҳи.
2. "Оҳ , оҳ" гуфта овозро баланд накардан.
- Дар ҳадис омадааст: "Ва (ҳангоми хамёза) оҳ, оҳ, нагӯед, зеро ҳаргоҳ яке аз шумо даҳонашро (барои хамёза) боз кунад, шайтон ба ӯ механдад." Ривояти Аҳмад.
3. Гузоштани даст бар даҳон.
- Дар ҳадис омадааст, ки: "Ҳаргоҳ яке аз шумо хамёза кашид, бо дасташ даҳонашро бипӯшад, зеро шайтон - аз ин роҳ - ба бадани инсон медарояд." Ривояти Муслим.
Ҷ: 1. Бо таҳорат тиловат кардан.
2. Бо адаб ва виқор нишаста тиловат кардан.
3. Дар оғози тиловат ба Аллоҳ аз шарри шайтон паноҳ мебарам. (Аъузу биллоҳи минаш-шайтонир-раҷим, мегӯям).
Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Пас, [эй муъмин] ҳангоме ки Қуръон мехонӣ, аз [шарри] шайтони рондашуда ба Аллоҳ Таъоло паноҳ бибар) (Сураи Наҳл, ояти 98).
4. Қуръонро бо тадаббур мехонам.
Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Оё дар Қуръон тадаббур намекунанд ё бар дилҳояшон қуфлҳо[-и ғафлат] ниҳода шудааст?) (Сураи Муҳаммад, ояти 24).
*******
Ҷ: 1. Оғоз кардан бо ҳамду ситоиши Аллоҳ Таъоло.
2. Салавот фиристодан бар Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам)
- Дар ҳадис аз Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) омадааст, ки: "Ҳаргоҳ намоз хондӣ ва нишастӣ Аллоҳро чунонки шоиста аст ҳамду ситоиш бигӯ ва бар ман дуруд бифрист, сипас ба даргоҳи Ӯ дуо бикун." Ривояти Тирмизӣ.
3. Бардоштани дастон аснои дуо.
- Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: "Парвардигори шумо Таборак ва Таъоло ҳайий ва карим аст, Ӯ ҳаё мекунад, ки бандааш дастонашро ба сӯи Ӯ бардорад ва онҳоро холӣ баргардонад." Ривояти Тирмизӣ ва Абудовуд.
4. Тавба ва эътироф ба гуноҳ.
- Дар Қуръони Карим дар дуои Мусо (Алайҳи-с-салом) омадааст: ([Сипас] Гуфт: «Парвардигоро, ман ба худ ситам кардаам, пас, маро бибахш» ва [Аллоҳ Таъоло] ӯро бахшид. Бе тардид, Ӯ омурзандаи меҳрубон аст). (Сураи Қасас, ояти 16)
5. Исрор дар дуо. Яъне, дуои зиёд ва такрор ба такрор.
6. Шитоб накардан дар иҷобати дуо.
7. Барои гуноҳ ва канда шудани пайванди хешутаборӣ дуо макун.
-Дар ҳадис омадааст: "Дуои банда то замоне ки дуои гуноҳ ва қатъи пайванди хешовандӣ накунад ва то он даме ки дар истиҷобати дуо шитоб накунад, мустаҷоб мешавад. Гуфта шуд: Эй Расули Аллоҳ, истиъҷол (шитоб) чист? Фармуданд: "Мегӯяд: "Дуо кардаму дуо кардам, вале надидам, ки маро иҷобат кардааст." Пас ноумед мешавад ва дуоро тарк мекунад." Ривояти Бухорӣ ва Муслим.
8. Паст кардани овоз дар вақти дуо.
- Аллоҳ Таъоло мефармояд: "[Эй муъминон] Парвардигоратонро ба зорӣ ва пинҳонӣ бихонед." (Сураи Аъроф, ояти 55).
9. Ҳузури дил дар вақти дуо кардан.
- Дар ҳадис омадааст: "Аллоҳро дуо кунед, дар ҳоле, ки яқин доред, ки дуоятон қабул мешавад. Ва бидонед, ки Аллоҳ дуоро аз дили ғофил ва парешон иҷобат намекунад." Ривояти Тирмизӣ.
10. Ихлос ба Аллоҳ Таъоло ва дархост аз Ӯ -ба танҳоӣ- дар ҳангоми сахтӣ ва рифоҳ.
- Аллоҳ Таъоло мефармояд: "Ва ин ки масоҷид аз они Аллоҳ Таъоло аст, пас, касеро бо Аллоҳ Таъоло [ба парастишу ёрихоҳӣ] нахонед." (Сураи Ҷин, ояти 18).
11. Тавассул ба Аллоҳ Таъоло бо номҳои нек ва сифатҳои волои Ӯ.
- Аллоҳ Таъоло мефармояд: (Ва зеботарин номҳо барои Аллоҳ Таъоло аст, пас, Ӯро ба он [номҳо] бихонед) (Сураи Аъроф, ояти 180)
12. Рӯй ба қибла кардан. Дар ҳадис омадааст: "(Паёмбар (Саллалоҳу алайҳи ва саллам) ҳамчунон ба даргоҳи Парвардигораш бо дастони баланд карда ва рӯ ба қибла фарёдхоҳӣ мекард, то ин ки ридояш аз китфонаш афтод." Ривояти Муслим.
13. Ҳалол ва пок будани таъому либос. Дар ҳадис омадааст, ки: "Сипас (Паёмбар Саллалоҳу алайҳи ва саллам) аз марде ёдовар шуд, ки сафари тӯлонӣ кардааст, парешон ва ғуборолуд ва дастонашро ба сӯи осмон дароз мекунад ва мегўяд: «Эй Парвардигор, эй Парвардигор», дар ҳоле ки таъомаш ҳаром, нӯшиданиаш ҳаром, либосаш ҳаром ва аз чизҳои ҳаром ғизо гирифтааст. Пас, чӣ гуна дуои чунин шахсе пазируфта мешавад? " Ривояти Муслим.